Spam là một thuật ngữ phổ biến trong môi trường số hiện nay, xuất hiện trên nhiều nền tảng từ email đến các mạng xã hội như Facebook, Zalo, hay TikTok. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ khái niệm spam là gì và phương pháp xử lý hiệu quả. Bài viết sau sẽ cung cấp thông tin chi tiết về vấn đề này.
Spam là gì?
Spam (viết tắt của Stupid Pointless Annoying Messages) đề cập đến những thông điệp không mong muốn, được gửi lặp lại đến nhiều người cùng lúc hoặc một người nhiều lần. Hiện tượng này bắt đầu từ năm 1978, khi một cá nhân gửi cùng một nội dung quảng cáo đến 393 người thay vì gửi riêng lẻ.
Ngày nay, spam thường xuất hiện trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, Instagram hoặc các ứng dụng nhắn tin như Zalo, Viber. Người dùng có thể nhận được những tin nhắn không mong muốn mà không rõ nguyên nhân.
Mục đích của Spam
Dù thường được đánh giá tiêu cực, spam vẫn được một số cá nhân và tổ chức sử dụng với các mục đích khác nhau:
Phân Loại Các Hình Thức Spam Phổ Biến Hiện Nay
Sự phát triển của công nghệ và mạng xã hội đã khiến cho các hình thức spam trở nên đa dạng và tinh vi hơn. Dưới đây là tổng hợp các loại spam phổ biến nhất mà người dùng có thể gặp phải:
Dù không thể loại bỏ hoàn toàn, nhưng việc hiểu rõ spam là gì và chủ động áp dụng các giải pháp phòng ngừa sẽ giúp bạn kiểm soát tối đa mọi rủi ro. Trang bị kỹ năng nhận diện các biến thể mới và thành thạo cách chặn spam trên đa nền tảng là yếu tố then chốt để bảo vệ không gian số cá nhân. Hãy cùng LPTech cập nhật kiến thức mỗi ngày để trở thành người dùng thông thái, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn và lành mạnh hơn.
Spam là gì?
Spam (viết tắt của Stupid Pointless Annoying Messages) đề cập đến những thông điệp không mong muốn, được gửi lặp lại đến nhiều người cùng lúc hoặc một người nhiều lần. Hiện tượng này bắt đầu từ năm 1978, khi một cá nhân gửi cùng một nội dung quảng cáo đến 393 người thay vì gửi riêng lẻ.
Ngày nay, spam thường xuất hiện trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, Instagram hoặc các ứng dụng nhắn tin như Zalo, Viber. Người dùng có thể nhận được những tin nhắn không mong muốn mà không rõ nguyên nhân.
Mục đích của Spam
Dù thường được đánh giá tiêu cực, spam vẫn được một số cá nhân và tổ chức sử dụng với các mục đích khác nhau:
- Quảng cáo: Một số doanh nghiệp sử dụng spam như một công cụ tiếp cận khách hàng nhanh chóng với chi phí thấp. Tuy nhiên, phương pháp này có thể gây phản tác dụng khi người dùng cảm thấy bị làm phiền.
- Phát tán phần mềm độc hại: Spam có thể chứa các liên kết hoặc tệp đính kèm mang mã độc, nhằm đánh cắp thông tin hoặc làm hư hại thiết bị của người nhận.
- Lừa đảo: Hình thức này thường giả mạo các tổ chức uy tín để đánh cắp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng hoặc thực hiện các giao dịch trái phép.
- Spam đơn thuần: Đây là những tin nhắn, bình luận lặp đi lặp lại trên mạng xã hội, thường không gây hại nghiêm trọng nhưng có thể gây khó chịu cho người nhận.
Phân Loại Các Hình Thức Spam Phổ Biến Hiện Nay
Sự phát triển của công nghệ và mạng xã hội đã khiến cho các hình thức spam trở nên đa dạng và tinh vi hơn. Dưới đây là tổng hợp các loại spam phổ biến nhất mà người dùng có thể gặp phải:
- Spam Email (Thư Rác): Đây là hình thức lâu đời và phổ biến nhất. Người dùng nhận được hàng loạt email quảng cáo, khuyến mãi, rao vặt từ các địa chỉ lạ, thường chứa liên kết hoặc tệp đính kèm đáng ngờ. Các địa chỉ email thường bị thu thập từ các diễn đàn, website hoặc thông qua phần mềm độc hại.
- Spam Tin Nhắn SMS/Điện Thoại: Người dùng nhận tin nhắn văn bản (SMS) từ các đầu số lạ với nội dung quảng cáo dịch vụ, trúng thưởng giả mạo, hoặc thông báo khoản nợ không có thực. Hình thức spam qua cuộc gọi thoại cũng gia tăng, với giọng nói tự động hoặc người thật giả mạo các cơ quan nhà nước, ngân hàng để đánh cắp thông tin.
- Spam Bình Luận: Các tài khoản ảo hoặc bot tự động đăng các bình luận chung chung ("Bài viết hay", "Tuyệt vời"), chèn liên kết, tag tên người khác hoặc quảng cáo sản phẩm dưới các bài đăng có lượng tương tác cao.
- Spam Bài Đăng & Tin Nhắn: Người dùng bị tag vào các bài viết không liên quan, nhận tin nhắn tự động từ trang cá nhân hoặc fanpage chứa nội dung quảng cáo, liên kết lạ.
- Spam Lời Mời & Nhóm: Bị thêm một cách tự động vào các nhóm (group) bán hàng, hội nhóm không mong muốn.
- Spam Ứng Dụng Nhắn Tin (Zalo, Messenger, Telegram...): Tương tự SMS, người dùng nhận tin nhắn trực tiếp từ các tài khoản lạ trên ứng dụng, thường là quảng cáo tài chính, tiền ảo, hoặc dịch vụ không minh bạch.
- Spam Nội Dung Website (Content Spam): Đây là hình thức spam nhằm vào các công cụ tìm kiếm như Google. Kẻ spam sao chép, tái sử dụng nội dung từ website khác hoặc tạo ra nội dung chất lượng thấp, chèn từ khóa một cách nhồi nhét để thao túng thứ hạng tìm kiếm, gây khó khăn cho người dùng trong việc tìm kiếm thông tin thực sự hữu ích.
- Spam Trên Nền Tảng Video (TikTok, YouTube): Biểu hiện qua việc dùng bot để tăng lượt xem, like, bình luận tự động; đăng tải bình luận spam dưới video; hoặc gửi tin nhắn trực tiếp quảng cáo trên nền tảng.